Guziec pasie się na klęczkach w trawie przy drodze, a gdy samochód podjedzie za blisko, ucieka z ogonem uniesionym jak antena. Ta dzika świnia z czterema kłami żyje we wszystkich parkach RPA, jest aktywna w ciągu dnia, często w rodzinnych grupach, i o zmroku wraca do nory.
Guziec: gdzie zobaczyć na safari?
RPARezerwat przyrodyPark Hluhluwe-iMfolozi
KwaZulu-NatalGłówny okres: przez cały rok: trawiaste polany i pobocza dróg
RPAPark narodowyPark Narodowy Addo Elephant
Prowincja Przylądkowa WschodniaGłówny okres: przez cały rok: wszędzie, pasą się na klęczkach na trawnikach
RPAPark narodowyPark Narodowy Krugera
Północno-wschodnia część RPAGłówny okres: przez cały rok: przy drogach, na klęczkach w trawie
RPAPark narodowyPark Narodowy Pilanesberg
Północno-zachodnia część RPAGłówny okres: przez cały rok: trawiaste polany i pobocza dróg
RPARezerwat przyrodyRezerwat Madikwe
Północno-zachodnia część RPAGłówny okres: przez cały rok: trawniki przy lodge i pobocza dróg
RPARezerwat prywatnyRezerwat Sabi Sand
Północno-wschodnia część RPAGłówny okres: przez cały rok: polany i trawniki przy lodge
Jak rozpoznać guźca?
To szara, prawie naga dzika świnia o wysokości od 63 do 85 cm w kłębie i długości od 0,9 do 1,5 m. Samiec waży od 60 do 150 kg, samica od 45 do 75 kg. Na szerokiej głowie są dwie pary kłów zagiętych do góry, górne do 25 cm, dolne krótkie i ostre, oraz dwie pary mięsistych narośli, czyli brodawek, większych u samca. Wzdłuż grzbietu biegnie grzywa z długiej, sztywnej szczeciny, a cienki ogon z kępką na końcu staje jak antena, gdy tylko guziec rusza kłusem. Żadne inne zwierzę w parkach RPA go nie przypomina.
Guziec na zdjęciach
Jak żyje guziec?
Guziec to jedyna dzika świnia, która żyje na otwartej sawannie i jest aktywna za dnia. Niską trawę skubie na klęczkach, z przednimi nogami podwiniętymi pod siebie, a ryjem i kłami wykopuje korzenie, bulwy i cebulki, zwłaszcza w porze suchej. Je też owoce, grzyby i owady. Samice z młodymi tworzą grupy rodzinne, a dorosłe samce żyją samotnie. Nocą rodzina śpi w powiększonej norze mrównika, do której wchodzi tyłem, kłami do wyjścia, gotowa rzucić się na intruza. Guziec biega z prędkością do 48 km/h, a lew, lampart, gepard, likaon, hiena i krokodyl często na niego polują.
Gdzie i kiedy zobaczyć guźca na safari?
Zobaczysz go we wszystkich parkach RPA, bez żadnego wysiłku. Park Krugera jest ich pełen, na niskiej trawie i przy asfaltowych drogach, a w obozach, takich jak Skukuza czy Addo, guźce pasą się między bungalowami. W Addo spotkasz go na drogach przez równiny, w Sabi Sand na trawnikach lodge'ów, a w Hluhluwe-iMfolozi przy wodopojach. Wychodzi o świcie, w upalne godziny tarza się w błocie i wraca do nory przed nocą, więc podczas nocnych wyjazdów prawie nigdy go nie zobaczysz.
Czy guziec jest zagrożony?
IUCN uznaje guźca zwyczajnego za gatunek najmniejszej troski. Wciąż jest liczny w całej Afryce Subsaharyjskiej: pod koniec lat 90. w Afryce Południowej żyło około 250 000 tych zwierząt, a w parkach RPA populacja ma się dobrze. Zagrożenia są lokalne: polowania dla mięsa poza obszarami chronionymi, susza, która odbiera mu trawę i wodę, i afrykański pomór świń, który guziec przenosi, sam na niego nie chorując.
Nasza rada
Nie musisz go szukać, sam do ciebie przyjdzie: guźce skubią trawniki w obozach Parku Krugera i Addo oraz pobocza dróg. Do zdjęcia poczekaj, aż uklęknie, żeby się paść, bo to jego najzabawniejsza poza, a w obozach trzymaj dystans, bo rozdrażniony samiec może zaszarżować.